CHÍNH SÁCH “THỰC CHIẾN” HỖ TRỢ DOANH NGHIỆP
“Nhìn lại năm 2025, có thể khẳng định việc thể chế hóa và thực thi các chính sách tài chính, thuế và hải quan theo tinh thần Nghị quyết số 66 đã có những bước tiến rõ rệt, đặc biệt theo hướng hỗ trợ doanh nghiệp một cách thực chất và mang tính “thực chiến” hơn so với giai đoạn trước”, đó là nhận định của TS Phan Hoài Nam – Tổng Giám đốc Hãng Tư vấn W&A, trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), Giảng viên Học viện Tư pháp.
Các chính sách tài chính, thuế và hải quan theo tinh thần Nghị quyết số 66 hỗ trợ doanh nghiệp một cách thực chất và “thực chiến” hơn so với giai đoạn trước.
Theo TS Phan Hoài Nam, thay vì tập trung nhiều vào khẩu hiệu cải cách, các chính sách trong năm 2025 đã bắt đầu đi sâu vào những điểm nghẽn mà doanh nghiệp gặp phải trong thực tiễn hoạt động, nhất là các vấn đề liên quan đến hoàn thuế và thủ tục hành chính về thuế.
Việc thể chế hóa và thực thi các chính sách tài chính, thuế và hải quan theo tinh thần Nghị quyết số 66 đã có những bước tiến rõ rệt, đặc biệt theo hướng hỗ trợ doanh nghiệp một cách thực chất và mang tính “thực chiến” hơn so với giai đoạn trước.
TS Phan Hoài Nam – Tổng Giám đốc Hãng Tư vấn W&A, trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), Giảng viên Học viện Tư pháp.
Từ góc độ doanh nghiệp, dấu ấn dễ nhận thấy nhất là sự chuyển dịch từ tư duy quản lý thuần túy sang tư duy hỗ trợ tuân thủ. Trong lĩnh vực thuế, nhiều quy trình kê khai, nộp thuế, hoàn thuế đã được chuẩn hóa và số hóa ở mức cao hơn, giúp doanh nghiệp giảm đáng kể thời gian và chi phí xử lý hồ sơ. Đối với các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu, doanh nghiệp có dự án đầu tư lớn, việc hoàn thuế giá trị gia tăng vốn là một “điểm đau” kéo dài nhiều năm thì năm 2025 ghi nhận những cải thiện nhất định. Hồ sơ hoàn thuế được soi chiếu dựa trên dữ liệu, tiêu chí rủi ro rõ ràng hơn, hạn chế dần tình trạng doanh nghiệp phải giải trình lặp đi lặp lại cùng một nội dung ở nhiều cấp khác nhau.
Tuy nhiên, TS Phan Hoài Nam cũng nhận định, nhìn từ góc độ pháp lý và thực thi, hiệu quả vẫn chưa đồng đều. Ở nhiều trường hợp, chính sách được thiết kế theo hướng rất tiến bộ, nhưng khi áp dụng vào thực tế, đặc biệt tại cấp cơ sở, vẫn tồn tại tâm lý thận trọng. Với hoàn thuế, không ít doanh nghiệp dù hồ sơ tương đối đầy đủ vẫn gặp tình trạng kéo dài thời gian xử lý do cách hiểu khác nhau về chứng từ, về dòng tiền, hoặc về mức độ “an toàn” của hồ sơ. Điều này cho thấy khoảng cách giữa tinh thần hỗ trợ doanh nghiệp của Nghị quyết 66 và thực tiễn áp dụng vẫn cần thêm thời gian và giải pháp để thu hẹp.
Bước sang năm 2026, từ góc độ pháp lý cần ưu tiên những giải pháp mang tính thực chiến hơn nữa cho doanh nghiệp. Trước hết, cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về hoàn thuế theo hướng rõ ràng, dễ dự đoán và thống nhất trong áp dụng. Doanh nghiệp cần biết trước tiêu chí nào là rủi ro, hồ sơ nào có thể được xử lý nhanh, hồ sơ nào cần kiểm tra sâu, thay vì rơi vào trạng thái “chờ đợi không rõ điểm kết”.
Bên cạnh đó, cải cách thủ tục hành chính về thuế cần đi vào chiều sâu, không chỉ dừng ở số hóa hình thức. Số hóa phải gắn với việc giảm thực sự các yêu cầu hồ sơ trùng lặp, tăng trách nhiệm giải trình của cơ quan thực thi và bảo vệ doanh nghiệp tuân thủ thiện chí. Việc thống nhất cách hiểu pháp luật giữa các địa phương, đặc biệt trong các vấn đề nhạy cảm như hoàn thuế, ưu đãi thuế và xử lý sau thanh tra, kiểm tra, cần được coi là ưu tiên lớn trong năm 2026.
Cuối cùng, hỗ trợ doanh nghiệp theo tinh thần Nghị quyết 66 không chỉ là ban hành thêm chính sách, mà là tạo ra một môi trường pháp lý nơi doanh nghiệp có thể yên tâm làm đúng, làm đủ và làm bền vững. Khi các vấn đề thực tiễn như hoàn thuế và thủ tục hành chính thuế được giải quyết hiệu quả, niềm tin của doanh nghiệp sẽ được củng cố, và đó chính là nền tảng quan trọng để chính sách đi vào cuộc sống.
Theo Minh Huyền – Hải quan Online
“Nhìn lại năm 2025, có thể khẳng định việc thể chế hóa và thực thi các chính sách tài chính, thuế và hải quan theo tinh thần Nghị quyết số 66 đã có những bước tiến rõ rệt, đặc biệt theo hướng hỗ trợ doanh nghiệp một cách thực chất và mang tính “thực chiến” hơn so với giai đoạn trước”, đó là nhận định của TS Phan Hoài Nam – Tổng Giám đốc Hãng Tư vấn W&A, trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), Giảng viên Học viện Tư pháp.
|
| Các chính sách tài chính, thuế và hải quan theo tinh thần Nghị quyết số 66 hỗ trợ doanh nghiệp một cách thực chất và “thực chiến” hơn so với giai đoạn trước. |
Theo TS Phan Hoài Nam, thay vì tập trung nhiều vào khẩu hiệu cải cách, các chính sách trong năm 2025 đã bắt đầu đi sâu vào những điểm nghẽn mà doanh nghiệp gặp phải trong thực tiễn hoạt động, nhất là các vấn đề liên quan đến hoàn thuế và thủ tục hành chính về thuế.
Việc thể chế hóa và thực thi các chính sách tài chính, thuế và hải quan theo tinh thần Nghị quyết số 66 đã có những bước tiến rõ rệt, đặc biệt theo hướng hỗ trợ doanh nghiệp một cách thực chất và mang tính “thực chiến” hơn so với giai đoạn trước.
TS Phan Hoài Nam – Tổng Giám đốc Hãng Tư vấn W&A, trọng tài viên Trung tâm Trọng tài Quốc tế Việt Nam (VIAC), Giảng viên Học viện Tư pháp. |
Từ góc độ doanh nghiệp, dấu ấn dễ nhận thấy nhất là sự chuyển dịch từ tư duy quản lý thuần túy sang tư duy hỗ trợ tuân thủ. Trong lĩnh vực thuế, nhiều quy trình kê khai, nộp thuế, hoàn thuế đã được chuẩn hóa và số hóa ở mức cao hơn, giúp doanh nghiệp giảm đáng kể thời gian và chi phí xử lý hồ sơ. Đối với các doanh nghiệp sản xuất, xuất khẩu, doanh nghiệp có dự án đầu tư lớn, việc hoàn thuế giá trị gia tăng vốn là một “điểm đau” kéo dài nhiều năm thì năm 2025 ghi nhận những cải thiện nhất định. Hồ sơ hoàn thuế được soi chiếu dựa trên dữ liệu, tiêu chí rủi ro rõ ràng hơn, hạn chế dần tình trạng doanh nghiệp phải giải trình lặp đi lặp lại cùng một nội dung ở nhiều cấp khác nhau.
Tuy nhiên, TS Phan Hoài Nam cũng nhận định, nhìn từ góc độ pháp lý và thực thi, hiệu quả vẫn chưa đồng đều. Ở nhiều trường hợp, chính sách được thiết kế theo hướng rất tiến bộ, nhưng khi áp dụng vào thực tế, đặc biệt tại cấp cơ sở, vẫn tồn tại tâm lý thận trọng. Với hoàn thuế, không ít doanh nghiệp dù hồ sơ tương đối đầy đủ vẫn gặp tình trạng kéo dài thời gian xử lý do cách hiểu khác nhau về chứng từ, về dòng tiền, hoặc về mức độ “an toàn” của hồ sơ. Điều này cho thấy khoảng cách giữa tinh thần hỗ trợ doanh nghiệp của Nghị quyết 66 và thực tiễn áp dụng vẫn cần thêm thời gian và giải pháp để thu hẹp.
Bước sang năm 2026, từ góc độ pháp lý cần ưu tiên những giải pháp mang tính thực chiến hơn nữa cho doanh nghiệp. Trước hết, cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý về hoàn thuế theo hướng rõ ràng, dễ dự đoán và thống nhất trong áp dụng. Doanh nghiệp cần biết trước tiêu chí nào là rủi ro, hồ sơ nào có thể được xử lý nhanh, hồ sơ nào cần kiểm tra sâu, thay vì rơi vào trạng thái “chờ đợi không rõ điểm kết”.
Bên cạnh đó, cải cách thủ tục hành chính về thuế cần đi vào chiều sâu, không chỉ dừng ở số hóa hình thức. Số hóa phải gắn với việc giảm thực sự các yêu cầu hồ sơ trùng lặp, tăng trách nhiệm giải trình của cơ quan thực thi và bảo vệ doanh nghiệp tuân thủ thiện chí. Việc thống nhất cách hiểu pháp luật giữa các địa phương, đặc biệt trong các vấn đề nhạy cảm như hoàn thuế, ưu đãi thuế và xử lý sau thanh tra, kiểm tra, cần được coi là ưu tiên lớn trong năm 2026.
Cuối cùng, hỗ trợ doanh nghiệp theo tinh thần Nghị quyết 66 không chỉ là ban hành thêm chính sách, mà là tạo ra một môi trường pháp lý nơi doanh nghiệp có thể yên tâm làm đúng, làm đủ và làm bền vững. Khi các vấn đề thực tiễn như hoàn thuế và thủ tục hành chính thuế được giải quyết hiệu quả, niềm tin của doanh nghiệp sẽ được củng cố, và đó chính là nền tảng quan trọng để chính sách đi vào cuộc sống.
Theo Minh Huyền – Hải quan Online
